Iako se u 2009. godinu uslo sa cijenama koje su u velikom broju slucajeva dostigle istorijske minimume, na Banjalučkoj berzi je i tokom ove sedmice vladala monotnija, milionski promet zabiljezen je samo zahvaljujuci tgovanju sa par manje likvidnih akcija. U takvom ambijentu Berzanski indeks RS (BIRS) zabilježio je sedmični pad vrijednosti od 0,66%, Indeks Elektroprivrede RS (ERS10) izgubio je 0,37% svoje vrijednosti, dok je jedino Indeks investicionih fondova RS (FIRS) zabilježio rast vrijednosti od 0,42%.

Ukupan sedmični promet iznosio je 1.214.176 KM od čega je na službenom berzanskom tržištu ostvareno 398.678 KM, dok je veći dio od 815.498 KM ostvareno na slobodnom berzanskom tržištu manje likvidnim akcijama.

Od hartija na službenom berzanskom tržištu najveći promet u iznosu od 98.738 KM ostvaren je akcijama Telekoma Srpske (BLSE:TLKM-R-A) koje su zabilježile su sedmični rast vrijednosti od 3,35% te završile na prosječnoj cijeni od 0,986 KM. Već uobičajeno u fokusu ulagača bile su i Obveznica stare devizne štednje RS (BLSE:RSDS-O-A) kojima je ostvaren sedmični promet od 43.786 KM po cijeni koja je varirala oko vrijednosti od 0,85 KM. Konstantna traznja vidjena je i na akcijama NLB Razvojne banke AD Banja Luka (BLSE:VBBB-R-A) pa je ostvaren i nešto veći promet u odnosu na ostale u iznosu od 42.976 KM po prosječnoj cijeni koja nije padala ispod 3.900 KM. Listu gubitnika predvodile su akcije iz sistema Elektroprivrede RS, a najveći pad vrijednosti od 5,21% zabilježile su akcije Hidroelektrana na Trebišnjici AD Trebinje (BLSE:HETR-R-A), dok su akcije Elektrokrajine AD Banja Luka (BLSE:EKBL-R-A) i RiTE-a Gacko AD Gacko (BLSE:RITE-R-A) zabilježile sedmični pad vrijednosti od oko 4%.  Ipak titulu gubitnika ovosedmičnog trgovanja ponijele su akcije ZTC Banja Vrucica AD Teslić (BLSE:BVRU-R-A) koje su zabilježile minus od 10% na prosječnu cijenu od 0,90KM.

Od akcija sa slobodnog berzanskog tržišta najveći promet na redovnom trgovanju u iznosu od 367.470 KM  zabilježile su akcije PIB Slobomir AD Bijeljina (BLSE:PIBB-R-D) uz prosječnu cijenu od 2,00 KM. Nakon duze vremena u fokusu ulagača bile su i akcije preduzeća Čajavec-Mega AD Banja Luka (BLSE:CMEG-R-A) kojima je ostvaren promet u iznosu od 313.500 KM. Akcijama RiTE-a Gacko AD Gacko (BLSE:RITE-R-A) ostvaren je promet u iznosu od 41.967 KM, dok je akcijama Rafinerije nafte AD Bosanski Brod (BLSE:RNAF-R-A) uz sedmični pad vrijednosti od 4,85% ostvaren promet od 19.909 KM.

Najlikvidnije među zif-ovima bile su akcije ZIF-a Kristal invest fond (BLSE:KRIP-R-A) sa prometom od 79.024 KM uz rast vrijednosti od 3,00%, dok je akcijama ZIF-a Zepter fond (BLSE:ZPTP-R-A) ostvaren prometom od 30.436 uz rast vrijednosti od 3,44% na prosječnu cijenu od 3,31 KM. Akcijama ZIF-a Euroinvestment fond (BLSE:EINP-R-A) ostvaren je promet od 25.562 KM uz pad vrijednosti od 4,24 %. Za razliku od navedenih fondova kojima se koliko toliko trgovalo, vrijednost akcija ZIF-a BLB-profit fond (BLSE:BLBP-R-A) i ZIF-a Jahorina Koin fond (BLSE:JHKP-R-A) je tokom sedmice pala za oko 10%.

Na internet sajtu Banjalučke berze danas su objavljene odluke 17. Skupštine akcionara Elektrodistribucija a.d. Pale i odluke 8. Skupštine akcionara i mišljenje NO o finansijskom izvještaju za 2007. za preduzeće Veletekstil AD Banja Luka. Objavljeni su i oglasi o sazivanju skupštine akcionara ZIF-a VB fond AD Banja Luka i skupštine akcionara Metalne industrije AD Prijedor.

Tokom sedmice objavljeni su i revizorski izvještaji za preduzeća Duvan AD Bijeljina, Relaks AD Banja Luka, RiTE Gacko AD Gacko, Betonski proizvodi AD Zalužani, Krajinapromet AD Banja Luka, Drina UP AD Bijeljina, Vodovod i kanalizacija AD Bijeljina, Čajavec mega AD Banja Luka, Impro AD Prijedor, Čistoća AD Banja Luka i Potkozarja AD Gradiška.

Iza nas je i druga sedmica u novoj kalendarskoj godini u kojoj su kako indeksi tako i većina izdanja nastavili sa slabljenjem vrijednosti. Kada su u pitanju ostvareni prometi situacija je još nepovoljnija, tako da je tokom protekle sedmice zabilježeno svega 1.021.325 KM ukupnog prometa. Najviše su oslabile akcije preduzeća iz sektora elektroprivrede, tako da je ERS10 u odnosu na prošli petak izgubio cijelih 5,66% od svoje vrijednosti spustivši se na nivo od 652 indeksna poena. Nisu puno bolje prošle ni akcije fondova, tako da je FIRS na sedmičnom nivou izgubio 2,10% od svoje vrijednosti, dok je BIRS zahvaljujući dvodnevnom jačanju do kraja sedmice ublažio gubitak, oslabivši za 0,95%.

Najlikvidnije sa ostvarenih 210.450 KM bile su akcije NLB Razvojne banke Banja Luka (BLSE:VBBB-R-A) koje su ostvarile pad vrijednosti od 1,27% spustivši se na prosječnu cijenu od 3.900 KM. Akcijama Telekoma Srpske Banja Luka (BLSE:TLKM-R-A) trgovalo se u iznosu od 155.918 KM uz sedmični rast prosječne vrijednosti za 0,42%, tako da su današnje trgovanje zaključile na nivou od 0,954 KM.  Akcije Poljoprivrednika Derventa (BLSE:PPRV-R-A) izgubile su tokom sedmice čitavih 34,96% od svoje vrijednosti, vrativši se ponovo na prosječnu cijenu od 0,40 KM uz ostvareni promet od 105.382 KM. Obveznicama po osnovu stare devizne štednje RS (BLSE:RSDS-O-A) trgovalo se u iznosu od 61.898 KM uz sedmično slabljenje vrijednosti od 0,34%. Akcije Rafinerije nafte Bosanski Brod (BLSE:RNAF-R-A) ojačale za 11,26% dostigavši cijenu od 0,247 KM, dok su akcije Planine Han Pijesak (BLSE:PLAN-R-A) dostigle vrijednost od 0,10 KM uz rast od 25,00%, čime su ponijele titulu dobitnika ovosedmičnog trgovanja. Najveći pad vrijednosti zabilježile su akcije Krajinalijeka Banja Luka (BLSE:KRJL-R-A) koje su oslabivši za 44,00% dočekale završetak sedmice na nivou od 0,56 KM. Akcije Hidroelektrana na Trebišnjici Trebinje (BLSE:HETR-R-A) izgubile su tokom sedmice 19,77% od svoje vrijednosti, spustivši se danas na prosječnu cijenu od 0,211 KM.

Najlikvidnije među fondovima bile su akcije ZIF-a Kristal invest fond (BLSE:KRIP-R-A) sa ostvarenim prometom od 123.565 KM, a koje su tokom sedmice oslabile za 4,44% vrativši se na prosječnu cijenu od 3,01 KM. Sa ostvarenim prometom od 65.593 KM drugo mjesto zauzele su akcije ZIF-a Zepter fond (BLSE:ZPTP-R-A) čija vrijednost je ojačala za 0,94% na 3,20 KM. Prvo mjesto, na listi gubitnika među fondovima, zauzele su akcije ZIF-a Invest nova fond (BLSE:INVP-R-A) koje su izgubile 8,99% od svoje vrijednosti zaključivši ovosedmično trgovanje na nivou od 0,08 KM, dok su akcije ZIF-a VB fond (BLSE:VBIP-R-A) oslabile za cijelih 6,00% spustivši se na prosječnu cijenu od 4,70 KM.

Sredinom sedmice obavljeno je preuzimanje 287.823 ili 14,98% od ukupnog broja emitovanih akcija emitenta Sočkovac a.d. Sočkovac po cijeni od 0,10 KM u vrijednosti od 28.782,30 KM.

Banjalučka berza je tokom sedmice objavila  oglase o sazivanju 14. redovne Skupštine akcionara emitenta Toplana a.d. Banja Luka i 11. redovne Skupštine akcionara emitenta Progres a.d. Bijeljina, kao i odluke 11. Skupštine akcionara emitenta Hidroelektrane na Vrbasu a.d. Mrkonjić Grad i 16. redovne Skupštine akcionara emitenta Hidroelektrane na Trebišnjici a.d. Trebinje.

Početak 2009. godine, za koju je veliki broj ekonomista i analitičara ocijenio da će biti godina još veće recesije i „stezanja kaiša“, na Banjalučkoj berzi počela je kao i prethodna, padom vrijednosti većine akcija. Tako su i indeksi nastavili da bilježe nove negativne rekorde, a najveći sedmični gubitak vrijednosti od 11,16% zabilježio je Indeks elektroprivrede RS (ERS10) spustivši se na najnižu istorijsku vrijednost, odnosno na 691 indeksni poen. Berzanski indeks RS (BIRS) zabilježio je pad vrijednosti 4,25%, dok je Indeks investicionih fondova RS zabilježio najmanji pad vrijednosti od 1,05%.

Ukupan sedmični promet iznosio je 5.676.438 KM od čega je na službenom berzanskom tržištu ostvareno 5.250.855 KM, dok je ostatak od 425.583 KM ostvareno na slobodnom berzanskom tržištu. Od toga je akcijama preduzeća Veselin Masleša AD Banja Luka (BLSE:VMAS-R-A) kroz preuzimanje ostvaren promet od 216.340 KM, a preuzeta je količina od isto toliko akcija po cijeni od 1,00 KM što predstavlja količinu od 12,03% od ukupnog broja emitovanih akcija, dok je kroz preuzimanje akcija Jedinstva AD Novi Grad (BLSE:JDNG-R-A) ostvareno 79.926 KM, a preuzeta je količina od 16,12% od ukupnog broja emitovanih akcija.

U toku ove sedmice izvršen je djelimični prijevremeni otkup 45.000 obveznica Balkan investment banke AD Banja Luka (BLSE:BLKB-O-A) čime je ostvaren veći dio sedmičnog prometa u iznosu od 4.168.369 KM, dok je Obveznicama stare devizne štednje RS (BLSE:RSDS-O-A) ostvaren promet od 105.365 KM, a trgovalo se po cijeni od oko 85% od nominalne vrijednosti, odnosno oko 0,85 KM.

Od akcija sa službenog berzanskog tržišta uobičajeno najlikvidnije bile su akcije Telekoma Srpske (BLSE:TLKM-R-A) kojima je ostvaren sedmični promet od 418.104 KM, a trgovalo se oko prosječne cijene od 0,95 KM. Značajan promet u iznosu od 367.200 KM ostvaren je i akcijama  Nove banke AD Banja Luka (BLSE:NOVB-R-A) uz sedmični pad vrijednosti od 10% na prosječnu cijenu od 2.160 KM. Od akcija sa službenog berzanskog tržišta nešto veći promet u odnosu na ostale u iznosu od 19.619 KM ostvaren je i akcijama Tržnice AD Banja Luka (BLSE:TRZN-R-A) kojima se trgovalo oko prosječne cijene od 1,20 KM. Od akcija iz sistema elektroprivrede značajnije se trgovalo jedino akcijama RITE-a Gacko AD Gacko (BLSE:RITE-R-A) kojima je ostvaren promet od 48.065 KM i akcijama Hidroelektrana na Trebišnjici (BLSE:HETR-R-A) kojima je ostvareno 19.430 KM, a koje su zabilježile i najveći pad vrijednosti od 27,34%, odnosno 11,75%.

Od akcija sa slobodnog berzanskog tržišta najveći promet u iznosu od 30.170 KM ostvaren je akcijama Rafinerije nafte AD Bosanski Brod (BLSE:RNAF-R-A) uz sedmični pad vrijednosti od 11,20% na prosječnu cijenu od 0,222 KM. Veći promet u odnosu na ostale u iznosu od 17.578 KM ostvaren je i akcijama Transttera AD Bosanski Brod (BLSE:TRST-R-A), kao i akcijama Kosig Dunav osiguranja AD Banja Luka (BLSE:KDVO-R-A) kojima je ostvaren promet od 16.632 KM uz sedmični pad vrijednosti od 10% na “all-time-low” cijenu, odnosno 198 KM.

Najlikvidnije među zif-ovima bile su akcije akcije ZIF-a Zepter fond AD Banja Luka (BLSE:ZPTP-R-A) sa prometom od 31.812 KM uz sedmični rast vrijednosti od 11,23% na prosječnu cijenu od 3,17 KM, dok su sa ostvarenim prometom od 21.016 KM drugo mjesto su zauzele akcije ZIF-a Kristal invest fond (BLSE:KRIP-R-A) koje su zabilježile sedmični pad vrijednosti od 3,67%. Akcijama  ZIF-a Invest nova fond AD Bijeljina (BLSE:INVP-R-A) ostvaren je sedmični promet u iznosu od 11.550 KM uz sedmični pad vrijednosti od 7,30%.  Tokom ove sedmice na Banjalučkoj berzi došlo je do zaustavljanja trgovanja Obveznicama po osnovu ratne štete (BLSE:RSRS-O-A), Obveznicama po osnovu obaveze prema dobavljačima (BLSE:RSOD-O-A) i Obveznicama po osnovu opštih obaveza (BLSE:RSIO-O-A) nakon što je Ustavni sud RS pojedine članove zakona i pravilnika o utvrđivanju i načinu izmirenja unutrašnjeg duga proglasio neustavnim. Investiciono-razvojna banka Republike Srpske AD Banja Luka izdala je oglas o promjeni količina i početnih prodajnih cijene akcija 18 preduzeća iz portfelja Akcijskog fonda Republike Srpske. Datum unošenja naloga za ove akcije u berzanski sistem trgovanja je 19.01.2009.

Tokom sedmice objavljeni je revizorski izvještaj za 2007. godinu za Rafineriju nafte AD Bosanski Brod, kao i oglasi o sazivanju skupštine akcionara Telekoma Srpske AD Banja Luka, Vitinke AD Kozluk i Bobar osiguranja AD Bijeljina.

Autor: Zdravko Janković

Advantis Broker AD